Oplossingen waterschaarste
De druk op het watersysteem neemt fors toe door klimaatverandering, economische groei, verzilting, intensief landgebruik en verstedelijking. We krijgen te maken met langere perioden van droogte, lagere grondwaterstanden, dalende waterniveaus in de rivieren maar ook met wateroverlast.
Maatregelen voor bedrijven(terreinen)
Ondernemers en collectieven kunnen zelf veel doen om hun waterbehoefte te verlagen. Zo is het bijvoorbeeld voor veel productie- en koelprocessen niet noodzakelijk om water van drinkwaterkwaliteit te gebruiken. Ook met het oogsten van regenwater, het gebruik van grijswatersystemen en het recyclen van afvalwater kan veel resultaat worden geboekt.
Water is een relatief goedkope grondstof, maar toch kan waterbesparing financieel erg interessant zijn. Warm water is energie, en andersom is er energie nodig om water te verwarmen. Door te investeren in waterbesparende maatregelen kunnen energiekosten soms substantieel worden verlaagd.
Vuistregels
• Maak als eerste het watergebruik inzichtelijk;
• Veranker duurzaam watergebruik in de hele bedrijfsvoering en beoordeel investeringen (ook) op waterbesparing;
• Stel concrete doelen voor de korte en lange termijn;
• Let al bij het ontwerp van productieprocessen en locaties op zuinig waterverbruik en eventueel regenwateropvang;
• Zet een samenwerking op binnen het bedrijventerrein om afvalwater, warmte en geoogst regenwater uit te ruilen.
Maatregelen voor waterefficiency op het bedrijventerrein
Waterscan
Laat een inventarisatie maken van waterstromen op het terrein: gebruik, herkomst, kwetsbaarheden en kansen voor hergebruik of uitruil. Niet alle processen vragen om water van hoge kwaliteit. Soms kan water intern of met naburige bedrijven worden hergebruikt.
Voor waterscans kunnen bedrijven terecht bij diverse aanbieders, waaronder hun drinkwaterbedrijf. Waterscans voor hele bedrijventerreinen worden uitgevoerd door
De Waterbank.
Waterrecycling en hergebruik
Het recyclen en hergebruiken van water kan de kosten voor water- en afvalwaterzuivering aanzienlijk verlagen. Door gezuiverd afvalwater te hergebruiken, worden de kosten voor de behandeling ervan volgens de drinkwaternormen vermeden. Aanbieders en adviseurs zijn onder meer Jotem en FieldFactors.
Businesscase voor waterbesparing
Waterbesparing kan ingezet worden als middel om (ook) de energiekosten te verlagen. Hoe minder water er verwarmd hoeft te worden in een productieproces, hoe lager de energiekosten. Dit kan aanzienlijke financiële voordelen opleveren, getuige het voorbeeld van dit bedrijf.
Koelwater vervangen door lucht
Koeling geschiedt vaak met behulp van grote hoeveelheden koelwater. Er zijn echter ook koelsystemen beschikbaar op basis van lucht in plaats van water, die minstens zo weinig energie verbruiken en net zo goed koelen. Bij de aanschaf van een koelinstallatie is het dus raadzaam om waterbesparing in de afweging mee te nemen.
Warmte van afvalwater hergebruiken
Zorg dat afvalwater niet zomaar wordt geloosd, maar sla de warmte op met behulp van een warmtepomp. Bij voorkeur wordt het afvalwater ook zelf via een gesloten systeem ook hergebruikt.
Een warmtepomp voorkomt dat afval- of restwarmte een koelinstallatie verlaat, door warmte te hergebruiken en bij te warmen (of te koelen).
Alternatieve waterbronnen
In veel bedrijfsprocessen kan drinkwater uitstekend vervangen worden door regenwater, oppervlaktewater of gerecycled afvalwater. Denk aan het koelen van machines, reiniging, irrigatie of spoelprocessen.
Opvang van regenwater
Regenwater is relatief zacht en door de lage elektrische geleidbaarheid zeer geschikt als aanmaakwater voor industriële toepassingen. Het kan worden opgevangen via daken, bassins, tanks of ondergrondse infiltratiekratten. Bij grote oppervlakken, zoals daken en parkeerplaatsen, is regenwateropvang een logische maatregel voor klimaatadaptatie en bij voorkeur al meegenomen in het ontwerp van bedrijfslocaties.
Zoetwater
Wanneer er sprake is van een watertekort, verdelen waterbeheerders het water volgens de verdringingsreeks die de prioritering bij het verdelen van het schaarse zoetwater bepaalt. Industrie en bedrijvigheid valt volgens deze reeks in categorie 4 (de laagste prioriteit).
Het overgrote deel van het zoetwaterverbruik komt voor rekening van bedrijvigheid (inclusief landbouw) en energiecentrales.
Drinkwater
Drinkwaterbedrijven hebben geen wettelijke verplichting om drinkwater aan bedrijven te leveren. In de nabije toekomst is het niet overal in Nederland meer vanzelfsprekend dat bedrijven een drinkwatercontract krijgen. Daarnaast gaan de watertarieven voor zakelijke gebruikers omhoog. Het RIVM-rapport ‘Waterbeschikbaarheid voor de bereiding van drinkwater tot 2030’ bevat de stand van zaken per drinkwaterbedrijf.
Het overgrote deel van het drinkwaterverbruik komt voor rekening van particulieren.
Beleid
Nationaal Deltaprogramma
Inclusief de zoetwaterstrategie
Limburg
Van Provincie Limburg
Uitleg over de verdringingsreeks
Van de Waterbank
Brabant
Van Provincie Noord-Brabant
Procesplan Nationaal Plan van Aanpak Drinkwaterbesparing
Door TwynstraGudde i.o.v. ministerie van IenW (2024)
Gelderland-Overijssel-Drenthe-Utrecht (Oost-Nederland)
Van Zoetwatervoorziening Oost Nederland
Naar een toekomstbestendige omgang met water
Van SER
De gebiedsindeling
Volgens het Nationaal Deltaplan
Opvang van regenwater
Onderzoek naar opvang en hergebruik van regenwater
Door de glastuinbouw in het Westland
Maatregelen voor klimaatbestendig bedrijventerreinen
Kennisportaal van provincie Noord-Brabant
Uitleg over wadi’s en waterdoorlatende verharding
Van KAN
Maatregelen op bedrijventerreinen voor klimaatadaptatie
Van Bouwadaptief
Stel je eigen groene parkeerplaats samen
Van De Park Positive Impactcalculator
Divers
Overzicht verbruik van leiding-, oppervlakte- en grondwater
Van CBS
Verkenning beprijzen drinkwatergebruik
Van Witteveen + Bos
Welke drinkwaterleverancier heb ik?
Van Vewin
Presentatie klimaat & water op bedrijventerreinen
Van Edwin van der Strate / Tauw
Prognoses drinkwatergebruik NL t/m 2024
Studie i.o.v. Vewin
Praktijkvoorbeelden waterschaarste
Klimaatadaptatie, Vergroening en klimaatbestendigheid, Water
Groenstart voucher: Financiële impuls voor een groen-blauw bedrijventerrein
Biodiversiteit, Hittestress, Klimaatadaptatie, Vergroening en klimaatbestendigheid
Bedrijventerrein De President: van hittestress naar een uitvoerbare businesscase voor vergroening
Aanjagers, Klimaatadaptatie, Organisatiegraad, PVB
Beleid ontmoet praktijk tijdens inspirerende bustour langs toekomstbestendige bedrijventerreinen
Biodiversiteit, Klimaatadaptatie, Vergroening en klimaatbestendigheid
Bedrijvenpark Edama wil het meest klimaatbestendige bedrijventerrein van Nederland worden
Circulariteit, Energie, Klimaatadaptatie, Overheid, PVB, Ruimtegebruik, Vergroening en klimaatbestendigheid
Jaarevent Toekomstbestendige Bedrijventerreinen: Van Veerkracht naar Daadkracht
Energie, Energiehub, Klimaatadaptatie, Vergroening en klimaatbestendigheid
Bustour ‘Beleid ontmoet Praktijk’ brengt inspirerende voorbeelden in beeld in Gelderland
Klimaatadaptatie
Watertekort: een urgente uitdaging voor bedrijventerreinen
Biodiversiteit, Hittestress, Klimaatadaptatie, Vergroening en klimaatbestendigheid
HoogTij Zaanstad: winst voor bedrijven en omgeving
Energie, Klimaatadaptatie, Vergroening en klimaatbestendigheid
Sneller en goedkoper verduurzamen door combinatie groen en energie
Biodiversiteit, Klimaatadaptatie, Vergroening en klimaatbestendigheid
International Trade Centre zet in op het vergroenen van bedrijventerrein
Biodiversiteit, Klimaatadaptatie, Vergroening en klimaatbestendigheid
De Beverkoog: groen, groener, groenst
Biodiversiteit, Energiecoöperatie, Hittestress, Organisatiegraad, Vergroening en klimaatbestendigheid
Samen duurzaam op de Ecofactorij
Inspiratie
Podcast: Water
Luister mee naar Edwin van der Strate en Leo Crombach en ontdek hoe bedrijven en individuen kunnen bijdragen aan een duurzame toekomst voor onze watervoorziening.
Aanpak en oplossingen waterschaarste
Slim omgaan met water vraagt om samenwerking en een integrale aanpak van opslag, hergebruik en bescherming van voorraden. Ontdek hoe verschillende maatregelen bijdragen aan een veerkrachtig, klimaatrobuust en toekomstbestendig bedrijventerrein.
Wil je samenwerken?
Heb je een vraag of wil je sparren over verduurzaming op jouw bedrijventerrein?
Neem contact met ons op – we denken graag met je mee.